Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε ότι οι ΗΠΑ δεν εξετάζουν την άρση των κυρώσεων κατά του Ιράν εκτός αν η Ισλαμική Δημοκρατία αποδεχθεί συμφωνία που διακοπεί το πυρηνικό της πρόγραμμα. Η θέση του Ουάσιγκτον θέτει σαφή όρια στις διαπραγματεύσεις και αποτυπώνει τη σκληρή γραμμή της νέας αμερικανικής διοίκησης απέναντι στο Τεχεράνη.
Οι όροι της συμφωνίας
Σύμφωνα με τις δηλώσεις του Ρούμπιο, οι ΗΠΑ θέτουν συγκεκριμένες απαιτήσεις για μια δυνητική συμφωνία με το Ιράν. Ένας από τους βασικούς όρους είναι η ανοικτή διαδρομή του Ορμούζ, το στρατηγικής σημασίας στενό που ελέγχει το 20% του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου. Η απαίτηση αυτή αντικατοπτρίζει τις ανησυχίες του Ουάσιγκτον σχετικά με τις δραστηριότητες του Ιράν στην περιοχή.
Διακοπή διαπραγματεύσεων
Παράλληλα, τοπικά μέσα ενημέρωσης της Ισλαμικής Δημοκρατίας αναφέρουν ότι οι ανταλλαγές μηνυμάτων μεταξύ των δύο χωρών διακόπηκαν πριν από λίγες ημέρες. Αν και οι αναφορές αυτές δεν έχουν επιβεβαιωθεί επίσημα και από τις δύο πλευρές, υποδηλώνουν ότι οι διαπραγματεύσεις βρίσκονται σε ένα κρίσιμο σημείο. Η διακοπή της επικοινωνίας ενισχύει την εικόνα μιας σκληρής αμερικανικής στάσης έναντι του Τεχεράνη.
Η σημασία του ρόλου του Χαμενεΐ
Ο Ρούμπιο επισήμανε επίσης ότι οι ΗΠΑ θεωρούν τον Μοτζταμπά Χαμενεΐ, τον ανώτατο ηγέτη του Ιράν, ως ζωντανό και ενεργό κεντρικό παράγοντα στην διακυβέρνηση της χώρας. Αυτή η παρατήρηση είναι σημαντική, καθώς ο Χαμενεΐ είναι ο τελικός αποφασίστης σε όλα τα κρίσιμα θέματα εθνικής ασφάλειας και διαμορφώνει τις πολιτικές του Ιράν απέναντι στο εξωτερικό.
Η αναφορά στον ρόλο του Χαμενεΐ υποδηλώνει ότι ο Ουάσιγκτον ανησυχεί για την σταθερότητα της ηγεσίας του Ιράν και θέλει να διασφαλίσει ότι κάθε πιθανή συμφωνία θα υποστηριχθεί από το ανώτατο πολιτικό κέντρο της χώρας.
Τι σημαίνει για τις διαπραγματεύσεις
Η σταθερή θέση του Ρούμπιο δεν αφήνει περιθώρια αλυσοδεμένων διαπραγματεύσεων ή ευκαιρίας για μερικές παραχωρήσεις. Οι ΗΠΑ δεσμεύονται να μην υποχωρήσουν στα κύρια ζητήματα ασφάλειας και θέλουν μια ολοκληρωμένη συμφωνία που να καλύπτει όλες τις ανησυχίες τους σχετικά με τις πυρηνικές δραστηριότητες του Ιράν.
Στο επόμενο διάστημα, η εξέλιξη θα εξαρτηθεί από το εάν το Τεχεράνη θα είναι διατεθειμένο να δεχθεί τέτοιους όρους ή θα επιμείνει στη δική του θέση. Εν τω μεταξύ, η διακοπή των διαπραγματεύσεων και η αμερικανική αφαίρεση από την άρση των κυρώσεων δημιουργούν ένα δύσκολο περιβάλλον για νέες πρωτοβουλίες.